Έγγραφο της πολιτείας στάλθηκε στα σχολεία από τον ΕΟΔΥ (Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας), με τίτλο "Τοξικότητα και κίνδυνοι από το φυτό πικροδάφνη (Nerium oleander)", το οποίο ζητάει την εκρίζωση του φυτού της πικροδάφνης από δημόσιους χώρους που μπορεί να υπάρξουν παιδιά, όπως σχολεία, αλλά και πάρκα αναψυχής, παιδικές χαρές, πεζοδρόμια και φυσικά από τους κήπους των σπιτιών.
Ο λόγος σύμφωνα πάντα με τον ΕΟΔΥ είναι ότι πρόκειται για ένα φυτό τοξικό για ανθρώπους και ζώα. Υπάρχει κίνδυνος σοβαρής δηλητηρίασης αν φαγωθεί, καεί και αναπνεύσουμε τον καπνό και πιθανότητα αλλεργικών αντιδράσεων αν το αγγίξουμε.
---------------------
Να πούμε ότι η πικροδάφνη υπάρχει στην Ελλάδα από πάντα! Πρόκειται για ένα φυτό ανθεκτικό στις καιρικές συνθήκες και με ελάχιστες απαιτήσεις φροντίδας. Το μόνο που θέλει είναι ήλιο και από αυτόν έχουμε άφθονο. Όταν ανθίζει είναι πανέμορφο. Το συναντούμε σε όλο σχεδόν το αστικό τοπίο και ιδιαίτερα στους δρόμους της πατρίδας μας. Σπάνια να υπάρχει πικροδάφνη σε σχολεία, τα οποία στις μεγάλες πόλεις είναι γεμάτα τσιμέντο.Υπάρχουν δισεκατομμύρια φυτών πικροδάφνης σε όλο τον πλανήτη και ιδιαίτερα σε χώρες με εύκρατα κλίματα.
Η Π.Ε.Ε.Γ.Ε.Π. εκφράζει την αντίθεσή της στην εκρίζωση της Πικροδάφνης – Πρόταση για «Ζωντανές Σχολικές Αυλές» αντί για περιβαλλοντική υποβάθμιση.
Η Πανελλήνια Ένωση Επαγγελματιών Γεωτεχνικών και Επιχειρήσεων Πρασίνου (Π.Ε.Ε.Γ.Ε.Π.) εκφράζει την έντονη αντίθεσή της στην πρόσφατη οριζόντια σύσταση για «απομάκρυνση και αντικατάσταση» της Πικροδάφνης (Nerium oleander) από σχολεία, πάρκα και δημόσιους χώρους.
Η Πικροδάφνη αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο του ελληνικού τοπίου. Ως αυτοφυές, αειθαλές είδος, διακρίνεται για την αντοχή του σε ακραίες συνθήκες ξηρασίας και ρύπανσης, συμβάλλοντας καθοριστικά στη σταθεροποίηση εδαφών, τη δέσμευση μικροσωματιδίων και την ενίσχυση της αστικής βιοποικιλότητας. Πέρα από την περιβαλλοντική της αξία, είναι «μπολιασμένη» στη συλλογική μνήμη μέσα από τις αναφορές του Θεόφραστου και του Διοσκουρίδη, αλλά και τη δημοτική μας ποίηση, παραμένοντας ένας ζωντανός οργανισμός που συνδέει την ελληνική παράδοση με τις σύγχρονες ανάγκες του αστικού πρασίνου.
Είναι γνωστό από την αρχαιότητα ότι το φυτό διαθέτει τοξικά μέρη. Ωστόσο, η πρόταση για μαζικό ξερίζωμα εκατομμυρίων φυτών κρίνεται οικονομικά, πολιτισμικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά επιζήμια, ενώ προκαλεί έντονο προβληματισμό το γεγονός ότι μια τέτοια απόφαση ελήφθη αβασάνιστα, χωρίς τη δέουσα επιστημονική τεκμηρίωση και χωρίς να συνεκτιμηθούν οι πολυεπίπεδες συνέπειες μιας τέτοιας παρέμβασης.
Η ΠΕΓΓΕΠ ως διεπιστημονικός Σύλλογος όλων των επιστημόνων και επαγγελματιών που ασχολούνται με το Αστικό / Περαστικό Πράσινο εκφράζει την αντίθεση της στην εκρίζωση της Πικροδάφνης γιατί:
1. Παρά το γεγονός ότι η πικροδάφνη είναι εξαιρετικά κοινή στην Ελλάδα, δεν έχουν καταγραφεί ιστορικά τέτοια μεγέθη περιστατικών δηλητηρίασης που να δικαιολογούν μια τόσο ριζική και "κάθετη" απόφαση. Το έγγραφο του ΕΟΔΥ από το οποίο ξεκίνησε ο δημόσιος πανικός, δεν περιλαμβάνει ανάλυση επικινδυνότητας που είναι το ουσιαστικό επιστημονικό στοιχείο που μπορεί να αναδείξει επικινδυνότητα. Τα πλέον πρόσφατα στοιχεία του Κέντρου Δηλητηριάσεων είναι αποκαλυπτικά: από το σύνολο των περίπου 22.000 δηλητηριάσεων που συμβαίνουν κάθε χρόνο σε παιδιά 0-14 ετών, μόλις οι 78 οφείλονταν σε μανιτάρια και φυτά, από αυτά τα 71 συνέβησαν εντός σπιτιού και συνολικά, μόλις τα 4 αποδίδονταν σε Πικροδάφνη!
2. Η Πικροδάφνη δεν είναι το μοναδικό φυτό που διαθέτει τοξικά μέρη, πλήθος φυτικών ειδών, που συναντούμε και στον αστικό ιστό διαθέτουν αντίστοιχους μηχανισμούς, ως άμυνα για την επιβίωση τους. Μια λογική «καθολικής εξάλειψης» θα οδηγούσε στην εκρίζωση μεγάλου μέρους της αυτοφυούς, ενδημικής και εγκλιματισμένης βλάστησης, κάτι πρακτικά αδύνατο, οικονομικά ασύμφορο και επιστημονικά έωλο.
3. Η εκρίζωση και αντικατάσταση εκατομμυρίων φυτών θα επιβαρύνει τους προϋπολογισμούς των ΟΤΑ και του κράτους με δυσβάσταχτα ποσά, τη στιγμή που η πικροδάφνη απαιτεί ελάχιστη διαχείριση και ανταποκρίνεται στις δύσκολες συνθήκες του αστικού περιβάλλοντος.
4. Ο Ευρωπαϊκός Κλιματικός Νόμος θέτει το νομικό πλαίσιο για μια κλιματικά ουδέτερη Ευρώπη έως το 2050. Στο πλαίσιο αυτό, οι κατευθυντήριες γραμμές είναι σαφείς: μέχρι το 2030 δεν επιτρέπεται καμία μείωση του αστικού πρασίνου, αλλά αντιθέτως απαιτείται η ενίσχυσή του. Η μαζική εκρίζωση ενός τόσο διαδεδομένου είδους έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με τις διεθνείς δεσμεύσεις της χώρας για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης.
Αντί της απομάκρυνσης των φυτών Πικροδάφνης, προτείνουμε την εφαρμογή ηπιότερων μέτρων ενημέρωσης, εκπαίδευσης και μια συνολική επανεκκίνηση του τρόπου που αντιλαμβανόμαστε το σχολικό περιβάλλον και πράσινο:
• Τοποθέτηση ενημερωτικών πινακίδων σε χώρους υψηλής συγκέντρωσης παιδιών.
• Εκπαιδευτικά προγράμματα για παιδιά, εκπαιδευτικούς, εργαζόμενους στα σχολεία και γονείς, ώστε να αναγνωρίζουν τα φυτά καταρχήν της σχολικής αυλής τους και τις ιδιότητες τους
• Ορθολογική Διαχείριση του φυτικού υλικού και των φυτικών υπολειμμάτων
• Σύνταξη προδιαγραφών για τη διαμόρφωση των σχολικών αυλών, παιδικών χαρών και παιδικών κήπων
Το πράσινο είναι ένα εργαλείο που μπορεί να αναβαθμίσει βιοκλιματικά τον περιβάλλοντα χώρο του σχολείου. Με τις κατάλληλες φυτεύσεις και την μερική αποσφράγιση του εδάφους, η σχολική αυλή μετατρέπεται από έναν «αποστειρωμένο» χώρο, σε ένα δυναμικό εκπαιδευτικό εργαλείο και ένα υγιές οικοσύστημα, όπως αξίζει στα παιδιά μας.
Παραμένουμε στη διάθεση της Πολιτείας για μια διεπιστημονική συζήτηση με στόχο την ασφάλεια των πολιτών, χωρίς όμως την υποβάθμιση και καταστροφή του αστικού οικοσυστήματος.
------------------------------
Δεν ξέρουμε, δεν είδαμε, δεν ακούσαμε τόσα χρόνια, να έχει φάει κάποιος πικροδάφνη, παιδί ή ενήλικας. Προφανώς στην κυβέρνηση θεωρούν ότι άλλη δουλειά δεν έχουμε και τρώμε θάμνους! Ή επειδή τα οικονομικά των Ελλήνων έχουν χτυπήσει κόκκινο, έχουμε βγει όλοι στους δρόμους και κόβουμε θάμνους και φυτά για να χορτάσουμε την πείνα μας! Ή τέλος πάντως μας θεωρούν τόσο χαζούς που θα φάμε τοξικά φυτά.
Εννοείται ότι κανένας λογικός άνθρωπος δεν θα κάτσει να φάει πικροδάφνη ή κάποιο άλλο τοξικό φυτό από τα πολλά που υπάρχουν στην Ελλάδα και σε όλο τον κόσμο. Ο Έλληνας όμως θα πρέπει να σταματήσει να τρώει ένα άλλο τοξικό "φυτό" πολύ επικινδυνότερο από την πικροδάφνη. Το κουτόχορτο, που διαχρονικά σχεδόν όλες οι κυβερνήσεις τον ταΐζουν και τα συμπτώματά του είναι απώλεια μνήμης, απάθεια, ωχαδερφισμός, και ένα περίεργο τρέμουλο στα χέρια ιδίως όταν πάει να ψηφίσει και ψηφίζει δυστυχώς κυβερνήσεις που τον έχουν φέρει στην καταστροφή!
